Tryby ścigania przestępstw popełnionych przez lekarza przeciwko życiu i zdrowiu pacjenta

Tryby ścigania przestępstw popełnionych przez lekarza przeciwko życiu i zdrowiu pacjentaTryby ścigania przestępstw popełnionych przez lekarza przeciwko życiu i zdrowiu pacjenta

Pierwszym etapem postępowania w sprawach karnych jest tzw. postępowanie przygotowawcze, które zgodnie z art. 298 k.p.k. prowadzi lub nadzoruje Prokurator, w określonym zakresie także Policja i inne uprawnione organy, takie jak np. ABW czy CBA.

Postępowanie przygotowawcze obejmuje wszystkie czynności podejmowane zanim sprawa trafi do Sądu. Aby postępowanie przygotowawcze zostało rozpoczęte, musi zostać wydane postanowienie o wszczęciu śledztwa lub dochodzenia.

Postanowienie takie, wydaje się zgodnie z art. 303 k.p.k. w sytuacji, w której zachodzi uzasadnione podejrzenie popełnienia przestępstwa. „Uzasadnione podejrzenie” to stan, w którym popełnienie przestępstwa nie musi być pewne, lecz zostało na tyle uprawdopodobnione, że uprawniony organ (np. Prokurator) ma prawo uznać wszczęcie postępowania przygotowawczego za stosowne (np. zawiadomienie przez pokrzywdzonego o popełnieniu przestępstwa). Zatem najważniejszą kwestią dla rozpoczęcia postępowania przygotowawczego jest zdobycie informacji o popełnieniu przestępstwa.

Kiedy już takie informacje zostały zdobyte, organ musi zbadać, w jakim trybie ścigane jest konkretne przestępstwo. Jest to o tyle istotne, że od trybu ścigania przestępstwa będzie uzależnione postępowanie osoby pokrzywdzonej, w szczególności zakres jej obowiązków w początkowej fazie postępowania.

Ze względu na rolę pokrzywdzonego pacjenta w zakresie inicjatywy wszczęcia postępowania karnego wyróżniamy następujące przestępstwa:
  1. przestępstwa ścigane z oskarżenia publicznego w tzw. trybie publiczno – skargowym, w ramach którego wyróżnia się:
  1. a) przestępstwa ścigane z urzędu– w ich wypadku organy ścigania obowiązkowo podejmują czynności w chwili ujawnienia przestępstwa. W tym trybie ścigana jest znaczna większość przestępstw wymienionych w kodeksie karnym i ustawach szczególnych, które za pewne zachowania przewidują odpowiedzialność karną lekarza np.:
    1. ciężki uszczerbek na zdrowiu (art. 156 k.k.),
    2. eutanazja (art. 150 k.k.),
    3. przerwanie ciąży za zgodą (art. 152k.k.),
    4. śmierć ciężarnej kobiety (art. 154 k.k.)
    5. nieumyślne spowodowanie śmierci (art. 155 k.k.).
Jeżeli ustawa milczy na temat trybu ścigania to oznacza, iż przestępstwa te ścigane są z oskarżenia publicznego.
  1. b) przestępstwa ścigane na wniosek pokrzywdzonego pacjenta– oznacza to, że postępowania przygotowawcze może zostać zainicjowane w chwili złożenia wniosku o ściganie pochodzącego od osoby uprawnionej. Policja z chwilą uzyskania takiego wniosku będzie dalsze czynności w postępowaniu przygotowawczym podejmować z urzędu. Wśród przestępstw ściganych na wniosek wyróżniamy między innymi:
  1. uszkodzenie ciała, gdy pokrzywdzony jest osobą najbliższą sprawcy – art. 157 § 4 k.k.
  2. narażenie na niebezpieczeństwo utraty życia albo ciężkiego uszczerbku na zdrowiu – art. 160 § 5 k.k.
  1. przestępstwa ścigane z oskarżenia prywatnego w tzw. trybie prywatnoskargowym – jest to drugi typ przestępstw, które reguluje kodeks karny. Przy tego rodzaju przestępstw, samo powzięcie informacji o popełnieniu przestępstwa jest niewystarczające. W sprawach z oskarżenia prywatnego postępowanie wszczyna się z chwilą złożenia przez pokrzywdzonego prywatnego aktu oskarżenia. Akt ten może ograniczyć się do wskazania w nim osoby oskarżonego i określenia zarzucanego mu czynu, jak również wskazania dowodów popierających oskarżenie. Prywatny akt oskarżenia powinien również spełniać wymogi pisma procesowego. Przestępstw ściganych w tym trybie jest stosunkowo niewiele i dotyczą one przede wszystkim czynów, wobec których ustawodawca uznał, że ich ściganie nie byłoby wskazane przez państwo. Z oskarżenia prywatnego ścigane są np.
  2. naruszenie nietykalności cielesnej – art. 217 k.k.,
  3. spowodowanie lekkich obrażeń ciała – art. 157§ 2 i 3 k.k.,
  4. zniewaga – art. 216 k.k.,
Zatem odpowiedzialność lekarza za błąd medyczny w przypadku przestępstwa z oskarżenia prywatnego będzie wynikało z 157§ 2 i 3 k.k oraz wymaga wniesienia odpowiedniego prywatnego aktu oskarżenia.

Jak wynika z poczynionej analizy, przestępstwa popełnione przeciwko życiu i zdrowiu dzielą się na trzy typy, których rozróżnienie warunkuje sytuację procesową pokrzywdzonego. Te przestępstwa, które są ścigane z urzędu nie wymagają od pokrzywdzonego żadnej aktywności procesowej. W przypadku przestępstw wnioskowych należy przedłożyć organom odpowiedni wniosek, a przestępstwa ścigane z oskarżenia prywatnego wymagają złożenia przez pokrzywdzonego odpowiedniego prywatnego aktu oskarżenia. Więcej informacji na temat prywatnego aktu oskarżenia można uzyskać w artykule: Prywatny akt oskarżenia w sprawie o przestępstwo spowodowania lekkiego uszczerbku na zdrowiu pacjenta z art. 157 § 2 k.k. oraz Wymogi formalne prywatnego aktu oskarżenia  w sprawie o przestępstwo spowodowania lekkiego uszczerbku na zdrowiu pacjenta z art. 157 § 2 k.k.

Jeżeli potrzebujesz pomocy prawnej zawodowego pełnomocnika procesowego skontaktuj się z nami. Dys­ponu­jemy doświadczeniem potrzeb­nym do zrozu­mienia skom­p­likowanych zagad­nień medy­cznych. Mamy wieloletnie doświadczenie w zakresie dochodzenia roszczeń odszkodowawczych, w tym zwłaszcza związanych z błędami medycznymi. Możemy Ci pomóc uzyskać należne Tobie świadczenia. Wystarczy jeden telefon, aby bezpłatnie skonsultować Twoją historię i ocenić jak możemy Ci pomóc. Nie wahaj się, znamy się na tym. Zadzwoń teraz, a nasi specjaliści otoczą Ciebie i Twoją rodzinę opieką.
Zadzwoń +48 722 080 080 lub napisz do nas e-mail kontakt@krop.org.pl to nic nie kosztuje, a może tylko pomóc. Sprawdź jak możemy pomóc Tobie i Twojej rodzinie.

});